Ter inspiratie
Als liefde verwart
5 augustus 2025
Wat narcisme in een relatie doet
Ze zat voor me, haar ogen rood van het huilen.
“Ik weet het niet meer. Soms is hij geweldig. Charmant, grappig, en dan denk ik: dit is waarom ik ooit voor hem viel. Maar dan… gebeurt er weer iets. Een kleine opmerking van mij, en hij verandert. Hij wordt koud. Of boos. Of hij draait alles om, alsof ík degene ben die fout zit.”
Ze slikte. “En ik begin te geloven dat het ook echt zo is.”
Wat zij vertelde, hoor ik vaker. Niet elk moeilijk gedrag is narcisme, maar bij sommige mensen begint er gaandeweg iets te dagen: Er klopt iets niet in de manier waarop de ander met hen omgaat. En het beschadigt hen.
Wat is narcisme eigenlijk?
In gewone woorden: narcisme is een persoonlijkheidsstructuur waarin iemand diep vanbinnen worstelt met zelfbeeld, onzekerheid en een groot verlangen naar bevestiging — maar dat maskeert met een houding van superioriteit, controle en gebrek aan empathie.
Niet iedereen met narcistische trekken heeft een stoornis, maar de gevolgen kunnen ernstig zijn, zeker in een intieme relatie.
Kenmerken van narcisme in een relatie
Narcisme sluipt erin. Het begint vaak met idealisatie: de narcistische partner zet je op een voetstuk. Je voelt je gezien, bijzonder, bijna perfect. Maar als je je eigenheid toont — grenzen stelt, kritiek hebt, of gewoon jezelf bent — verandert de sfeer.
Wat je dan kunt ervaren:
Gaslighting: je wordt aan jezelf laten twijfelen.
“Dat heb ik nooit gezegd.” – “Je overdrijft.” – “Je bent te gevoelig.”
Gebrek aan empathie: jouw gevoelens lijken hem of haar niet echt te raken.
Controle: over geld, vrienden, keuzes, kleding, je emoties.
Kritiek: openlijk of subtiel, maar structureel ondermijnend.
Beurtelings idealiseren en kleineren: je weet nooit waar je aan toe bent.
Geen echte verantwoordelijkheid: fouten worden zelden erkend.
Wat doet het met jou?
Langzaam verlies je iets van jezelf.
Je raakt in de war over wat je voelt. Je probeert het steeds weer goed te doen, denkt dat als jij maar verandert, het wel beter wordt. Je twijfelt aan je waarde. Je voelt je moe, gespannen, soms angstig. Misschien ben je begonnen te denken dat jij het probleem bent.
Dit is geen gezonde relatie-dynamiek. Het is een systeem waarin je steeds verder van jezelf afdrijft, omdat de ander — bewust of onbewust — jou gebruikt om zich beter te voelen.
Waarom is het zo moeilijk om los te komen?
Een narcistische relatie lijkt vaak op een achtbaan. Er zijn intense momenten van verbinding, van liefde zelfs — maar ook diepe dalen van vernedering of afstand.
Die afwisseling maakt het verwarrend én verslavend. Je leeft steeds met de hoop op het ‘goede moment’ dat misschien weer komt.
En als je christen bent, voel je misschien ook de roeping om vol te houden, te vergeven, trouw te zijn. Dat zijn waardevolle overtuigingen — maar ze worden in een narcistische relatie soms misbruikt.
Er is een verschil tussen liefhebben en jezelf verliezen.
Hoe kom je weer tot jezelf?
Als je dit herkent, weet dan dit. Je bent niet gek. Je gevoelens zijn echt en legitiem. Je hebt het recht om grenzen te stellen, om jezelf terug te vinden.
Dat begint vaak met praten. Iemand die zonder oordeel luistert. Psycho-educatie helpt om woorden te vinden voor wat vaag aanvoelde.
In therapie kun je leren om jezelf weer serieus te nemen, je eigenwaarde op te bouwen en de dynamiek helder te krijgen. Misschien wil je blijven, misschien overweeg je afstand. Wat je ook kiest: het is belangrijk dat je vanuit bewustzijn en eigen kracht handelt.
Tot slot
Narcisme in een relatie kan je verwarren, uitputten en klein maken. Maar het hoeft niet het einde van jouw verhaal te zijn.
De eerste stap is niet dat de ander verandert. De eerste stap is dat jij weer gelooft dat jij ertoe doet. Want jij bent geliefd. Niet op basis van hoe bruikbaar of perfect je bent, maar gewoon om wie je bent. Dat mag het fundament zijn waarop je weer verder bouwt.